Amenore Nedir ?

Sa─čl─▒kl─▒ bir kad─▒n genellikle┬á 11-12 ya┼č aras─▒ ger├žekle┼čen ├žocukluktan gen├žli─če ge├ži┼č d├Ânemi olan ergenlik d├Âneminde adet g├Ârmeye ba┼člar. Bu d├Âneme Regl , ay-ba┼č─▒, menstrual d├Ânem gibi bir ├žok farkl─▒ ┼čekilde adland─▒r─▒l─▒r.

├çocukluktan ge├ži┼č d├Âneminde adet g├Ârmek kimi zaman 9 ya┼ča kadar gerileyebilmektedir.┬á Bu s├╝re├ž kad─▒ndan kad─▒na farkl─▒l─▒k g├Âsteren ┼či┼čkinlik, yorgunluk,agresiflik , sanc─▒ ├žekme gibi belirtiler g├Âsterebilir. Bunlar adet d├Âneminin ki┼čiye g├Âre farkl─▒l─▒k g├Âsteren do─čal s├╝re├žleri olarak g├Âr├╝l├╝r.

Fakat Bazen farkl─▒ ya┼č d├Ânemlerinde kad─▒nlar adet g├Ârememe problemi ya┼čarlar. Amenore en k─▒sa tabiri ile farkl─▒ ya┼č gruplar─▒nda Kad─▒nlarda farkl─▒ nedenler ile meydana gelebilecek olan adet G├Ârememe sorununun ortak ad─▒d─▒r.

Bug├╝n sizlere Amenore Nedir ? Amenore Neden Olur? , Amenore Te┼čhisi Nas─▒l koyulur? , Amenore Tedavisi nas─▒l Olur ?┬á sorular─▒n─▒n cevaplar─▒n─▒ vermek istiyoruz.

Amenore T├╝rleri Nelerdir ?

Amenore, di─čer bir de─či┼čle adet olamama sorunu,┬á2 farkl─▒ t├╝rde incelenir , Primer Amenore ve┬á Sekonder Amenore .┬á

Her iki “Amenore”┬á T├╝r├╝nde de Adet g├Ârememe durumu vard─▒r.

Fakat kad─▒nlar─▒n ya┼č durumlar─▒ aras─▒nda belirgin farklar mevcuttur.

Primer Amenore Nedir? Kimlerde olur?

amenore-problemi-nedir-2-primer-amenore

Bir k─▒z ├çocu─ču do─čal fiziksel geli┼čim s├╝recinde 11 ile 13 ya┼č─▒ aras─▒nda regli olur ( adet G├Âr├╝r) . Bu durum g├╝n├╝m├╝zde 9-10 ya┼ča kadar geriledi─či ├Ârnekleri vard─▒r.

Adet g├Ârme yumurta ├╝remesi ve yenilenme s├╝recinin do─čal etkisi olan kad─▒n─▒n sa─čl─▒kl─▒ oldu─čunu g├Âsteren her ay tekrarlanan do─čal bir s├╝re├žtir. ├çocukluktan ergenlik ├ža─č─▒na ge├ži┼č yapan k─▒z ├žocuklar─▒nda adet Kanamas─▒┬á ( Vajinal kanama) yan─▒ s─▒ra g├Â─č├╝s b├╝y├╝mesi ve t├╝ylenmede art─▒┼č gibi do─čal geli┼čim s├╝re├žleri meydana gelir.┬á Adet (Vajinal Kanama) ile g├Â─č├╝s b├╝y├╝mesi ve t├╝ylenme e┼č zamanl─▒ olmasa da genellikle birbirini takip eden s├╝re├žlerdir. Kimi zaman ergenlik d├Ânemine giren k─▒z ├žocuklar─▒nda G├Â─č├╝slerde b├╝y├╝me ve/veya v├╝cutta t├╝ylenme g├Âzlemlenir fakat adet kanama 15-16 ya┼č─▒na kadar ilerleyen s├╝re├žlerde ger├žekle┼čebilir.

Bazen K─▒z ├žocuklar─▒nda 14 ya┼č─▒na kadar adet kanamas─▒ olmad─▒─č─▒ gibi, v├╝cutta t├╝ylenme olmamas─▒ ve g├Â─č├╝slerin b├╝y├╝memesi sorunu g├Âzlemlenmektedir. Buna Primer Amenore ad─▒ verilir. Bu K─▒z ├žocuklar─▒nda bir cinsel geli┼čim problemidir. K─▒saca ergenlik d├Âneminde kad─▒nlar─▒n adet g├Ârememesi sorunu olarak bilinir.

Primer Amenore Nedenleri Nelerdir ?  

Primer Amen─▒re Yani Ergenlik d├Âneminde gen├ž k─▒zlar─▒n adet g├Ârememesi durumunun farkl─▒ bir ├žok nedeni olabilir. Bunlardan baz─▒lar─▒

  • Y├╝ksek Stres ve psikolojik travmalar nedeni ile adet g├Âr├╝lemeyebilir
  • ┼×iddetli Bedensel Travmalar sebebi ile adet g├Âr├╝lemeyebilir
  • Yap─▒sal olarak yeti┼čkin kad─▒nl─▒─ča ge├ži┼č s├╝reci geli┼čmenin ge├ž ger├žekle┼čmesi sonucu adet g├Âr├╝lemeyebilir
  • K─▒zl─▒k zar─▒nda a├ž─▒kl─▒─č─▒n bulunmamas─▒ durumu ( Imperfore Hymen )┬á sonucu adet g├Âr├╝lemeyebilir
  • Turner sendromu ad─▒ verilen bir di┼čide bulunan e┼čey kromozomlar─▒ndan herhangi birinin bulunmamas─▒ sonucunda meydana gelebilen ├že┼čitli semptomlar sonucu adet g├Âr├╝lemeyebilir
  • Hipofiz ve hipotalamusa ait olan patolojik baz─▒ bulgular ve/veya urlar nedeni ile adet g├Âr├╝lemeyebilir
  • ├çok Nadir olark g├Âr├╝len bir genetik bozukluk olan Galaktozemi sonucu adet g├Âr├╝lemeyebilir
  • Transvers vajinal septum ismi verilen vajina i├žerisinde perde ad─▒ verilen olu┼čumun┬á bulunmas─▒ durumu sebebi ile adet g├Âr├╝lemeyebilir
  • Rahim a─čz─▒ b├Âl├╝m├╝nde┬á (serviks), vajina ya da rahmin do─ču┼čtan geli┼čmemi┼č olmas─▒ sebebiyle adet g├Âr├╝lemeyebilir

Not: E─čer ├žocu─čunuz Primer Amenore Sorunu ya┼č─▒yorsa l├╝tfen ├Ânce siz sakinli─činizi korumaya gayret edin. Halihaz─▒rda ┼čiddetli hormon de─či┼čiklikleri ile┬á y├╝zle┼čen gen├ž kad─▒n durumla nas─▒l ba┼ča ├ž─▒kaca─č─▒n─▒ bilemedi─činden ya┼čayaca─č─▒ y├╝ksek stres Amenore sorununu artt─▒rabilir yada fiziksel olarak ├ž├Âz├╝lecek olan sorun psikolojik nedenle devam edebilir. Merak etmeyin te┼čhis sonras─▒ do─čru tedaviler ile b├╝y├╝k ├Âl├ž├╝de bu sorun ├ž├Âz├╝lmektedir.┬á

Sekonder Amenore Nedir? Kimlerde olur?

amenore-problemi-nedir-3-sekonder-amenore

Adet D├Ânemi ba┼člamas─▒ ard─▒ndan farkl─▒ ya┼č d├Ânem ve do─čum gibi s├╝re├žlerde adet d├╝zeni de─či┼čiklik g├Âsterebilir.

Bu durum adet semptomlar─▒ olan adet sanc─▒s─▒ art─▒┼č─▒ yada azalmas─▒, beklenen rutn adet olma zaman─▒n─▒n bir ka├ž g├╝n ileri veya geri gelmesi gibi bir ├žok farkl─▒ durum ya┼čam s├╝reci i├žerisinde her kad─▒n─▒n yayg─▒n bi├žimde ya┼čad─▒─č─▒ do─čal durumlard─▒r.

Halihaz─▒rda adet g├Ârmekte olan kad─▒nlar─▒n her hangi bir g├╝├žl├╝ sebep olmamas─▒na ra─čmen bir anda adet kanamalar─▒n─▒n yakla┼č─▒k olarak 3 ay s├╝re ile hi├ž ger├žekle┼čmemesi durumu Sekonder Amenore olarak adland─▒r─▒l─▒r.

Sekonder Amenore Nedenleri Nelerdir ? 

Sekonder Amenore bir ├žok farkl─▒ sorun nedeni ile meydana gelebildi─či gibi do─čal ya┼čam s├╝reci nedenleri ile de kad─▒nlar─▒n ya┼čayabilece─či durumlardan biridir.

  • Hamilelik s├╝recinde adet olunmayabilir veya adet d├╝zeni ├Ânemli bi├žimde de─či┼čiklik g├Âsterebilir.,
  • S├╝t verme d├Âneminde adet olunmayabilir veya adet d├╝zeni ├Ânemli bi├žimde de─či┼čiklik g├Âsterebilir.
  • Yeterli beslenememe ve a┼č─▒r─▒ zay─▒fl─▒k gibi durumlarda┬á adet olunmayabilir veya adet d├╝zeni ├Ânemli bi├žimde de─či┼čiklik g├Âsterebilir.
  • Do─čum kontrol hap─▒ kullan─▒m─▒ sonras─▒nda adet olunmayabilir veya adet d├╝zeni ├Ânemli bi├žimde de─či┼čiklik g├Âsterebilir.
  • Baz─▒ ─░la├ž tedavisi s├╝re├žlerinde┬áadet g├Âr├╝lemeyebilir veya adet d├╝zeni ciddi bi├žimde de─či┼čiklik g├Âsterebilir.
  • ┼×iddetli Depresyon ve y├╝ksek stres ya┼čanan d├Ânemlerde adet olunmayabilir veya adet d├╝zeni ├Ânemli bi├žimde de─či┼čiklik g├Âsterebilir.┬á
  • Fizyolojik olarak korpus luteum kisti olmas─▒ durumunda adet olunmayabilir veya adet d├╝zeni ├Ânemli bi├žimde de─či┼čiklik g├Âsterebilir.Menopoz d├Âneminin ba┼člamas─▒ nedeni ile adet g├Âr├╝lemeyebilir veya adet d├╝zeni ciddi bi├žimde de─či┼čiklik g├Âsterebilir.
  • Farkl─▒ sa─čl─▒k problemleri nedeni le Kemoterapi veya radyoterapi tedavileri g├Ârmek Nedeniyle adet g├Âr├╝lemeyebilir veya adet d├╝zeni ciddi bi├žimde de─či┼čiklik g├Âsterebilir.
  • Hipofiz aks─▒n─▒n bask─▒lanmas─▒na ba─čl─▒ olarak g├Âr├╝lemeyebilir veya adet d├╝zeni ciddi bi├žimde de─či┼čiklik g├Âsterebilir.
  • Premat├╝r ovaryen yetmezlik, erken menopoz durumlar─▒nda adet olunmayabilir veya adet d├╝zeni ├Ânemli bi├žimde de─či┼čiklik g├Âsterebilir

 

Amenore Te┼čhisi Nas─▒l Koyulur

Amenore ( adet olmama sorunu ) yukar─▒da payla┼čt─▒─č─▒m─▒z gibi bir ├žok farkl─▒ neden ile hem gen├ž k─▒zlarda hem de yeti┼čkinlerde meydana gelebilmektedir. Amenore te┼čhisi koyulabilmesi i├žin ├Âncelikle bu sorunu ya┼čayan kad─▒n─▒nveya ergenli─če girmek s├╝recinde olan gen├ž kad─▒n─▒n kad─▒n do─čum uzman─▒na gitmesi gerekmektedir.

Kad─▒n sa─čl─▒─č─▒ ile ilgili olan hekimlerin Menore Nednleri konusunda Te┼čhis koymak ve tedavi y├Ântemi belirleyebilmek i├žin┬á g├╝n├╝m├╝zde uygulad─▒klar─▒ en etkili te┼čhis ara├žlar─▒ FSH, prolaktin, LH ve duruma g├Âre troid hormonlar─▒ kontrolleri ve┬á ultrasonografi ile g├Âr├╝nt├╝leme y├Ântemleridir.┬á E─čer beyin i├žerisinde bir durumdan ┼č├╝phe duyuluyor ise CT veya MR┬á tetkikleri gerekebilir. Baz─▒ durumlarda ise HSG (histerosalpingografi), S─░S (salin inf├╝zyon sonografi) ya da histeroskopi ile rahim i├žerisinin g├Âzlenmesine gerek duyulabilmektedir.

Bu tetkikler de herhangi bir soruna rastlanmamas─▒ durumunda psikolojik destek amac─▒ ile deste─če y├Ânlendirilebilmektedir.

Adet G├Ârmeme Problemi Tedavisi Nedir ?

  • Adet G├Ârmeme (Amenore )┬á durumu fiziksel bir olumsuz olu┼čum bir fizyolojik bozukluk nedeni le Hem yeti┼čkinlerde g├Âr├╝len Sekonder Amenore Hem de ergenlik ├ža─č─▒ kad─▒nlarda g├Âr├╝len Primer Amenore┬á durumunda kad─▒n do─čum uzmanlar─▒ ve kad─▒n sa─čl─▒─č─▒ uzmanlar─▒n─▒n uygun g├Ârd├╝─č├╝ ,┬á ila├ž, hormon tedavisi veya cerrahi operasyon ile tedavi edilebilmektedir.
  • Hipofiz bezleri kaynakl─▒ problemler, hormon sorunlar─▒ gibi problemler kaynaklanan durumlarda, hormon ila├žlar─▒ ve do─čum kontrol ila├žlar─▒ gibi t─▒bbi ila├žlar ile tedavi y├Ântemleri kullan─▒labilmektedir.
  • Sekonder Amenorenin en yayg─▒n g├Âzlemlendi─či durumlar gebelik di─čer ad─▒yla hamilelik s├╝re├žleridir. Basit bir kan testi ile hamilelik s├╝reci i├žerisinde olunup olunmad─▒─č─▒ anla┼č─▒l─▒r. Bu bir sorun de─čil do─čal bir s├╝re├žtir. Ayn─▒ ┼čekilde Yeni annelerin do─čum sonras─▒nda emzirme d├Ânemlerinde amenore durumu ger├žekle┼čebilir. Bu durum belli bir s├╝re├ž i├žin do─čald─▒r . E─čer uzun s├╝re┬á devam ederse doktora dan─▒┼čmak gerekmektedir.
  • E─čer Beslenme sorunlar─▒, y├╝ksek Stres veya psikolojik nedenler ile adet g├Ârmeme sorunu s├Âz konusu ise , durum ihmal edilmemelidir. T─▒bbi olarak beynin insan v├╝cudundaki etkisi ├žok b├╝y├╝kt├╝r. Zaten Psikolojik ┼čekilde adet g├Ârememe durumu da bunun ├žok belirgin bir ispat─▒d─▒r. Psikolojik destek al─▒narak bu sorun ├ž├Âz├╝lebilir.
  • Menopoz ├Âncesi ve s├╝reci d├Ânemlerinde de adet gecikmeleri ve bozukluklar─▒ ger├žekle┼čir. Bu do─čal bir durumdur ve bir ├žok fiziksel de─či┼čiklik de bu durumu takip etmektedir. Menopoz s├╝reci olumsuz etkilerinin en aza indirilebilmesi i├žin kad─▒n sa─čl─▒─č─▒ ile ilgili doktorlar ile isti┼čare edilmelidir.

Tabi ki Bu Te┼čhislerin koyulabilmesi i├žin doktora dan─▒┼čman─▒z gerekmektedir. L├╝tfen ihmal etmeyin.

KADIN SA─×LI─×I ─░LE ─░LG─░L─░ D─░─×ER YAZILARI OKUMAK ─░├ç─░N TIKLAYIN┬á

VEYA

SA─×LIK ─░LE ─░LG─░L─░ D─░─×ER FAYDALI YAZILARI OKUMAK ─░├ç─░N HEMEN TIKLAYIN…

Sa─čl─▒kl─▒ ve Mutlu g├╝nler dileriz.

 

 

Bir cevap yaz─▒n

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.